تهنگئاڤا هورمز بێی مەرج ڤەبوو
سمكۆ عهبدولعهزیز
د وەرچەرخانەکا مێژوویی و دراماتیکی دا، کۆمارا ئیسلامی یا ئیرانێ ب فەرمی بریارا ڤەکرنا بێی قەید و مەرج یا تهنگئاڤا هورمز راگەهاند.
ئەڤ بریارە پشتی وێ لێدانا پۆلایین و کوشندە دهێت کو بهری دو شهڤان ژ لایێ هەڤپەیمانییا ئەمریکا و بریتانیا ڤە هاتییە ئەنجامدان.
هێرشێن ئاسمانی یێن شڤێدی کو ب هەماهەنگی د ناڤبەرا واشنتۆن و لەندەن دا هاتنە ئەنجامدان، تەنێ ئارمانجگرتنا سەکۆێن مووشەکی نەبوون، بەلکو پەکخستنا تەمام یا دەمارێن سەربازی و ووزێ بوو ل ناڤخۆیا ئیرانێ.
فرۆکێن (Typhoon) یێن بەریتانی و هێزا ئاسمانی یا ئەمریکی، پەیامەکا ئاگرین گەهاندە تههرانێ کو قۆناغا خۆراگریێ ب دوماهی هاتیە و جیهان بەرەڤ سەپاندنا ئیرادەیێ دچیت.
ل دویڤ زانیاریێن استخباراتی یێن هویر، خالا یەکلاکەر ئەو گەفا راستەوخۆ بوو کو ب رێکا پاکستانێ گەهشتییە بلندترین ئاستێ بریارێ ل تههرانێ. واشنتۆن و لەندەن ب توندی هۆشداری دا بوو کو ئەگەر تهنگئاڤ ههر راست نەهێتە ڤەکرن، ئارمانجا داهاتی دێ ناڤەندێن بریاردان و سەرکردایەتییا سیاسی بیت، ب مەرەما ژناڤبرنا تەمام یا دەستهەلاتێ (Regime Change). ئیران تێگەهشت کو جەنگ گەهشتییە سەری و هەر کەلەرەقییەکا دی، واتە ب دوماهی هاتنا حوکمرانییا وان.
ڤەکرنا تهنگئاڤێ بێی چ مەرجێن دارایی یان سیاسی، سەرکەفتنا وێ دیدگایێ یە کو دبێژیت تەنێ هێز دشێت رێگریێ ل ئاژاوەیێ بکەت. ئەڤ پێشهاتە مەترسییا مەزن ژ سەر ئاساییشا هەرێما کوردستانێ و بازارێن جیهانی راکێشا. دابەزینا خێرا یا بهایێ پەترۆلێ و ڤەگەراندنا ئارامیێ بۆ ناڤچێ، سەلماند کو جیهان ئێدی رێ نادەت بەرژەوەندیێن گشتی ببنە قوربانییا ستراتیجیەتێن تێکدەرانە.
ئەڤە نەک تەنێ ڤەکرنا رێرەوەکێ دەریایی یە، بەلکو سەپاندنا عەقلانییەتا نێڤدەولەتی یە ل سەر لۆژیكێ گەف و ئاژاوەیێ.
