پارلامەنتۆیا کوردستانێ پشتی قۆناغەکا درێژ یا راوەستانێ، ب بریارداری و ئیرادەیەکا خورت جارەکا دن ھات چالاکرن و دەست ب کارێن خوە کر. ڤێ گاڤا دیرۆکی جارەکا دن نیشان دا کو ئیرادەیا گەل ژ ھەر ئاستەنگیەکێ بهێزترە و ژ هەر بەرژەوەندیێن تەنگ گرنگترە و د ئەنجامێ دە ئیرادەیا گەل ب سەر کەت. لێ بەلێ، تەڤی ڤێ گاڤا گرینگا ژ بۆ پاراستن و بھێزکرنا ھەرێما کوردستانێ، ھندەک ئالی و کەسان دەست ب رەخنەکرنا وێ پێڤاژۆیێ کرنە؛ ب تایبەتی ژی ئەو کەسێن کو ئێریشی وان پارلامەنتەرێن نە-پەدەکەیی دکن کو تەڤلی ڤێ روونشتنێ بوونە.
روورەشیا سیاسی و رەخنەیێن دووری مەنتقی ل دژی پارلامەنتەران
ئەو رەخنەیێن کو ل پارلامەنتەرێن نە-پەدەکەیی یێن بەشداری روونشتنێ بوونە تێن گرتن، ب چ ئاوایی ب پیڤانێن دەمۆکراتیک و نیشتمانی نایێن گرتن. گەلۆ چما ئەگەر نفشێ نوو لگەل یەنەکێ ھەڤبەشیێ پێک بینە ئەڤ نە خیانەتە، لێ ئەگەر پارلامەنتەرەک ژ بۆ خزمەتا گەل و چالاکبوونا سازیا خوەیا دەستووری تەڤلی پارلامەنتۆیێ ببە، دبە “خوەفرۆشی و خیانەت”؟ ئەڤ دوو رووئیا سیاسی یا ھندەک کەس و ئالیان ب ئەشکەرەیی نیشان ددە کو ئارمانجا وان نە بەرژەوەندیا گەلە، بەلکی پاراستنا بەرژەوەندیێن تەنگ یێن حزبی نە. گەلۆ ئەگەر یەنەکە و نفشێ نوو بکاربوونا ھەتا نھا ھەمان کار نەدکرن؟ چما دەما ئەو ب ھەڤ رە تەڤدگەرن دبە “ھەڤگرتن”، لێ دەما پارلامەنتەرێن دن ل سەر ئەرکێ خوەیێ قانوونی رادوەستن دبە ئارمانجا رەشکرنێ؟
د ڤێ پێڤاژۆیێ دە، ھەلوەستا یەنەکێ ژی گەلەک پرسان دخە سەر رۆژەڤێ. چما یەنەکە ل ئیراقێ ب ئاوایەکی سیاسەتێ دکە، لێ ل ھەرێما کوردستانێ ب ئاوایەکی بەرەڤاژی تەڤدگەرە؟ چما دەما د لیستکەکا سیاسی دە یەنەکە بسەر بکەڤە ئەڤ تێ واتەیا “گۆلتۆمارکرن و سەرکەفتنێ”، لێ ئەگەر پارتی (پەدەکە) ھەمان تشتی بکە یان ژ بۆ بەرژەوەندیا گشتی گاڤێ باڤێژە، ئەو وەکی “تێکدانا یەکدەنگیا کوردان” تێ پێناسەکرن؟
ھەر وھا ئەڤ پرس ب ئاوایەکی جدی ل پێشیا رایا گشتییە: چما یەنەکە ل ئیراقێ ب ئاوایەکی زەلال لگەل سازانا نیشتمانی نینە و ل گۆری بەرژەوەندیێن خوە تەڤدگەرە، لێ دەما دۆر تێ کوردستانێ دبێژە “ئەڤ روونشتن نە یاسایییە ژ بەر کو سازانا نیشتمانی و رێکەفتنا سیاسی یا دەرڤەیی پارلامەنتۆیێ بەروەخت نەھاتیە کرن”؟ ئەڤ نێزیکاتی نیشان ددە کو ھندەک ئالی دخوازن پارلەمەنتۆیێ و بریارێن وێ ژ بۆ بەرژەوەندیێن خوەیێن تەنگ بندەست بکن.
چالاکبوونا پارلامەنتۆیێ نە ل دژی چ ئالیەکییە، بەلکی سەرکەفتنا دەستوور و قانوونا ھەرێما کوردستانێ یە. دڤێت ھەر کەس بزانە کو پاراستنا سازیێن گەلێ کوردستانێ ل سەر بەرژەوەندیێن حزبییە و چالاکبوونا پارلامەنتۆیێ پێنگاڤەکا گرینگە بۆ پێشەرۆژێ.