ئینیسییاتیفا نەتەوەیی یا کوردستانێ: سێدارەدانا شێخ سەعید کارەساتەکا دیرۆکیە د تێکۆشینا نەتەوەیی یا کوردان دە
ئینیسییاتیڤا نەتەوەیی یا کوردستانێ ب داخویانیەکا فەرمی یا ژ بۆ رایا گشتی و چاپەمەنیێ، رێبەرێ تەڤگەرا نەتەوەیی یا کورد شێخ سەعید و 46 ھەڤالێن وی د سالڤەگەرا 101ێ یا سێدارەدانا وان دە ب رێزداری ب بیر ئانین. ئینیسییاتیفێ روودانێن 29ێ خزیرانا 1925ێ وەکی “خالەکا شکاندنێ یا ھەری کوور و کارەساتەکا دیرۆکی یا بیرا نەتەوەیی یا ملەتێ کورد” پێناسە کر و داخوازا ئەشکەرەبوونا جھێ گۆرێن وان کر.
داخویانیێ بال کشاند سەر زەمینا دیرۆکی یا سەرھلدانا 1925ێ و دەستنیشان کر کو ئەڤ تەڤگەرە ژ ئەنجاما دابەشکرنا کوردستانێ یا پشتی شەرێ جیھانی یێ یەکەم، نەزەلالھشتنا ستاتویا سیاسی یا کوردان د پەیمانا لۆزانێ دە و زەختێن ناڤەندیپارێزێن کۆمارێ بخوە بوو. د داخویانیێ دە ھات دیارکرن کو بنگەھا ڤێ رێخستنبوونێ ل گۆری چاڤکانیێن رووسی دگھیژە سالا 1918ێ و خەتا کو ب تەڤگەرا ئازادیێ ئاڤا بوویە؛ سەرھلدانا بەیشەبابێ یا 1924ێ، سەرھلدانا شێخ سەعید یا 1925ێ و سەرھلدانا ئاگریێ یا 1927ێ (تەڤگەرا خۆیبوونێ) مینا تیرێژێن ھەڤوودو ل خوە دگرە.
ئینیسییاتیفا نەتەوەیی یا کوردستانێ ھەروھا ئەو ئانالیزێن کو ڤێ تەڤگەرێ تەنێ ب بابەتێن ئۆلی ڤە سینۆردار دکن رەد کرن و وەھا ھات راگھاندنا: “رەژیما کەمالیست، ئینگلیز و سۆڤیەتێ ناسنامەیا دینی یا شێخ سەعید ب تایبەتی دەرخستن پێش دا کو تەڤگەرێ نە وەکی سەرھلدانەکا نەتەوەیی، بەلکی وەکی سەریراکرنەکا ئۆلی یا پاشڤەروو ب ناڤ بکن و رێ ل بەر کۆمکوژیان ڤەکن.” د داخویانیێ دە ھات تەکەزکرن کو تەڤی گرتنا پێشەنگێن مینا خالد بەگێ جبری و یووسف زییا بەگ و ھەر وەھا پرۆڤۆکاسیۆنا پێشوەختا پیرانێ کو بوو سەدەما کۆمکوژیێن مەزن ل دەڤەرا چەولکێ، ئەڤ سەرھلدان د ئەسلێ خوە دە ئیرادەیا ملەتێ کورد یا ژ بۆ ستاتویا سیاسی و سەرخوەبوونێ بوو.
د قۆناغا داوی یا داخویانیێ دە ھات دیارکرن کو پشتی 101 سالان ژی بیرئانینا ڤان شەھیدان نە تەنێ ساخکرنا روودانەکا بۆرییە، بەلکی پاراستنا کۆکێن بیرا نەتەوەیی و ڤینا سیاسییە. ئینیسییاتیفا نەتەوەیی یا کوردستانێ ب درووشمەیا “بژی کورد و کوردستان!” بانگ ل سازیێن پێوەندیدار کر کو تەکەز جھێن گۆرێن خالد بەگێ جبری، یووسف زییا بەگ، شێخ سەعید و ھەڤرێیێن وان وەرن ئەشکەرەکرن، تەرمێن وان رادەستی مالباتێن وان ببن داکو حەقانییەتا دیرۆکی د دەما ھەری نێزیک دە پێک وەرە.
