باکرھان بانگ ل حکوومەتێ کر: دڤێت یاسایا چارچۆڤەیێ بەری بێھنڤەدانا ھاڤینێ بهێتە پارلامەنتۆیێ
ھەڤسەرۆکێ گشتی یێ دەم پارتیێ تونجەر باکرھان، د جڤینا کۆما پارتیا خوە دە بال کشاند سەر گرنگیا گاڤێن یاسایی یێن د پێڤاژۆیا چارەسەریێ دە و راگھاند کو ھەر دەرەنگکەتنەک د ڤی واری دا، زەمینێ ژ بۆ دژبەرێن ئاشتیێ ئامادە دکەت. باکرھان داخواز کر کو “یاسایا چارچۆڤەیێ” دەملدەست و بەریا بێھنڤەدانا ھاڤینێ یا پارلامەنتۆیێ بهێتە قەبوولکرن.
ھەڤسەرۆکێ گشتی یێ پارتیا دەمۆکراسی و وەکھەڤیێیا گەلان (دەم پارتی) تونجەر باکرھان، ئیرۆ د جڤینا کۆما پارتیا خوەیا ل پارلامەنتۆیا ترکیەیێ دا ئاخڤی. باکرھان د رۆژەڤا خوە دە گرانی دا سەر گەشەدانێن داوی یێن پێڤاژۆیا چارەسەریێ، رۆلا موخاتەبان و ئاستەنگیێن یاسایی.
باکرھان بال کشاند سەر وێ یەکێ کو ئەگەر سەرەراستکرنەکا یاسایی نەیێ کرن، دێ سیستەم و ناڤەندێن کەڤن یێن ستاتوکۆپارێز کەڤنە دەورێ و وھا گۆت:
“ھەتا کو سەرەراستکرنەکا یاسایی نەیێ کرن، ناڤەندێن دژبەرێ چارەسەریێ دێ ژ بۆ خوە زەمینەکی پەیدا بکن. لەوما دڤێت ‘یاسایا چارچۆڤەیێ’ نەهێت پاشخستن. نابە مرۆڤ ڤی کاری بھێلە پاییزێ. ئەم جاردن دبێژین: یاسا نھا، ئاشتی نھا! ڤەکشاندنا پرسگرێکا سەد سالی ژ زەمینا توندیێ بەر ب زەمینا یاسایی ڤە کارەکی مەزنە و دڤێت ئەڤ یاسا ل گۆری مەزناھیا ڤێ دۆزێ ب وێرەکی بهێتە نڤیساندن.”
تونجەر باکرھان هەر وەها دەستنیشان کر کو دڤێت قۆناغا ڤەگەرا ژیانا سڤیل ھەموو ئالیان ل خوە بگرە و د وارێ یاسایی دا چ جوداھی نەهێت کرن. باکرھان گۆت:
“ئەگەر یاسا نەبیت، باوەری نینە؛ ئەگەر باوەری نەبیت، ڤەگەر نینە. نابە رایەدار بێژن ‘ئەڤ کەسە سوودێ ژێ وەردگرە، ئەو کەس کێم سوودێ وەردگرە’. دڤێت دەری ژ بۆ ھەر کەسی ڤەکری بە. ژیانا مرۆڤان نابە بسپێرن کێف و رەحما کارمەندەکی یان ژی دۆزگەرەکی. دڤێت مسۆگەریا یاسایی ژ بۆ ھەموو کەسان ب ئاوایەکی وەکھەڤ و زەلال بە. مەسەلە نە تەنێ سەرەراستکرنەکا تەکنیکییە، مەسەلە گرێدانا ئیرادەیا بھەڤرەژیانێ یا ڤی وەلاتی یا ب یاسایی ڤەیە.”
“شەرت و مەرجێن ئۆجالان دڤێ وەرن گوھەرتن”
د بەردەوامیا ئاخافتنا خوە دە، باکرھان بال کشاند سەر میتینگێن داوی یێن ل باژارێن وەکی ئامەد، وان، ستەنبۆل و مێرسینێ و دیار کر کو داخوازا سەرەکی یا میلیۆنان کەسان ئازادیا ئۆجالانە. باکرھان رۆلا ئۆجالان یا د پێڤاژۆیێ دە وەکی “میمارێ سەرەکی” پێناسە کر و داخوازێن خوە وھا ئانین زمان:
“مللەت ناخوازیت پێڤاژۆیا ئاشتیێ هێدی بمەشیت. برێز ئۆجالان میمارێ سەرەکی یێ ڤێ پێڤاژۆیێیە. ئەگەر ئەو مخاتەب بیت، نابیت د ژوورەکا 12 مەترێن چارگۆشەیی دا بهێتە هێلان و ھەڤدیتنێن وی بهێنە ئاستەنگکرن. دڤێت شەرت و مەرجێن خەبات، ژیان و پێوەندیێ یێن برێز ئۆجالان ل گۆری روحا ڤێ پێڤاژۆیێ بهێنە سەرەراستکرن. دڤێت قادا خەباتێ ژ بۆ وی وەکی میمارێ ڤێ پێڤاژۆیێ بهێتە ڤەکرن.”
ھەڤسەرۆکێ دەم پارتیێ رەخنە ل ھەلوەستا دادگەهێ یا ل ھەمبەری بریارێن سازیێن یاسایی یێن بلند گرتن. باکرھان بانگ کر کو گرتیێن نەخوەش یێن وەکی عەلی ئورکوت و نەزمی گور دەملدەست سەربەست بهێنە بەردان و گۆت:
“ئەگەر ھوون دادگەھا مافێن مرۆڤان یا ئەورۆپایێ ناس ناکن، قەت نەبیت رێزێ ل بریارێن دادگەھا دەستوورا بنگەھین بگرن کو دادگەھا ڤی وەلاتییە. پێنگاڤا دەستپێکێ یا ژ بۆ ئاشتیێ، بجھانینا یاسایێ یە.”
باکرھان د داویا ئاخافتنا خوە دە دەستنیشان کر کو ترکیە د قۆناغەکا دیرۆکی را دەرباس دبیت و ئەگەر ئەڤ پێڤاژۆیە ب سەرکەفتی ب داوی ببە، وەلات دێ ژ شەرێ نیڤ سەدسالی رزگار بیت و زەمینا ئاڤاکرنا “کۆمارا دەمۆکراتیک” هێتە ئاڤاکرن.
