رێڤەبەرێ پەکەکێ مراد قەرەیلان لگەل رۆژنامەیا ئۆزگوور گووندەم یا پەکەکێ یا کو ل ئەورۆپایێ دەردکەڤیت دا ھەڤپەیڤینەک ئەنجامدا. دو بەشێن ھەڤپەیڤینێ ھەتا نھا ھاتنە بەلاڤکرن. یێن مایی ژی دێ هێنە بەلاڤکرن.

د ھەڤپەیڤینا مراد قەرەیلان دا، پێڤاژۆیێن ژ بھارا عەرەبی حەتا کۆبانێ تێنە نرخاندن. ل گۆری داخویانیێن قەرەیلان، پەکەکێ ژ دەستپێکا بھارا عەرەبی ڤە رۆلا سووپەرمانی گێرایە.

وەکە «جلارک کینت» د فیلمێ سوپەرمان دا، خەرابکار و نەباشەک ل کو دەرێ ھەبایە ئەو دچوو و مرۆڤایەتی ژ نەحەزان رزگار دکر. قارایلان ووسا پەکەکە وێنە کر کو ل کو دەرێ ئێریشەک چێببیت، پەکەکێ ھێزا خوە ژ بۆ هاریکاریێ شاندییە وێ دەرێ، لێ ھەر کەسەکێ ھەول دایە کو رێگریێ ل پەکەکێ بکەت و کەسێ هاریکاریا پەکەکێ نەکرییە. ل گۆری قەرەیلان پەکەکێ ژ تونەبوونێ ھێز خولقاندییە و رۆلا سوپەرمان گێرایە. قەرەیلان گۆت مە داعش تێک بر. ھەر وەھا دیار کر کو وان ھەموو جھێن وەکە کەرکووک، شنگال، مەخموور، کۆبانی، ھەولێر و ھتد بێی هاریکاریا کەسێ، تەنێ ب سەرێ خوە رزگار کرنە.

 بێگۆمان پێڤاژۆیا بھارا عەرەبی و رۆلا پەکەکێ د ڤێ بھارێ دا ژ یا کو قەرەیلان دبێژیت پڕ جوداترە.

قەرەیلان چما ڤان گۆتنان دبێژیت؟

سەدەما ڤان گۆتنێن مراد قەرایلان بەریا ھەر تشتی ل گۆرەی خوە راچاندنا چیرۆکەکا دیرۆکییە. واتە ئەم دکارین ببێژین کو داخویانیێن قەرەیلان ب مەبەستا بەردەوامیدان ب بەرۆڤاژیکرنا دیرۆکێ نە.

پەکەکە ل گۆری داخواز و بەرژەوەندیێن خوەیێن حیزبی بوویەرێن دیرۆکی ڤەدگێریت. بۆ میناک، هیچ پەیوەندیەک د ناڤبەرا دیرۆکا پەکەکێ یا بەریا 30 سالان و دیرۆکا وێ یا کو نھا ڤەدگێریت دا نینە. ھەموو تشت، رۆل و کەسایەتیا مرۆڤان، بوویەر، کۆمبوون، گۆتن، ئیدیەم و ھەر تشتەک دی ژ نوو ڤە دهێتە دامەزراندن. ژ بۆنا ڤێ یەکێ پەکەکە ناخوازیت چ شۆپان ل پشت خوە بھێلیت. بەلگەیان ھەر دەم رەش دکەت. میناک، ئەو ب بەردەوامی ناڤنیشانێن وەشانێن خوەیێن دیجیتال دگوھریت و ئەرشیڤێن خوە ژناڤ دبەت. پەیڤێن خوەی یێن کەڤن ژ ھۆلێ رادکەن و جھی ژ بۆ پەیڤێن نووی ڤەدکەن. ئەم دکارین ببێژین بیردانکا خوە رەش دکەن. قەرەیلان د گۆتارا خوە دا دخوازیت پێڤاژۆیا داعشێ ژ نوو ڤە ڤەهینیت. ئاگاھیێن کەڤن گەرم دکەت، ژ نوو ڤە مۆنتاژ دکەت و دکەتە د بازاری دا.

لێ قەرەیلان ئارمانجەکا دی ژی ھەیە، ئەو ژی ڤەشارتنا رەوشا نھا یا ھێزێن لەشکەری یێن پەکەکێ یە. دهێتە گۆتن کو بازرگانەکێ موفلسبوویی، دەفتەرێن خوە یێن کەڤن تەڤلیھەڤ دکەت. حەسابا قەرەیلان وەکو ڤێ یە. قەرەیلان ژی وەکە فەرماندارەکێ مفلسبوویی و خەتمی بوویەرا ژ نووڤە ب ناڤ دکەت. قەرەیلان قالا رەوشا ھەپەگێ یا ھەیی، تێکچوونا کو ژ سالا 2016ێ و هێرڤە ل باکورێ کوردستانێ دهێتە ژیانکرن، ئانکو تەسفیەکرنا گەریلایان ناکەت.

قەرەیلان ھەر وەھا نابێژیت کو بارەگەھێن پەکەکێ یێن 40 سالن ل باشوورێ کوردستانێ ھەیی، وەکە حەفتەنین، چیایێ شەکیف، خاخورکێ، زۆزانێن ئاڤاشین، زنارا کێستە، کۆمارا زاپ و ب دەھان چیایێن دی یێن کو پەکەکێ ناڤێن خوە لێ کرنە، ھەر سال رادەستی ئارتێشا داگیرکەرا ترک تێنە کرن. سەرانسەری سینۆرێ باکور و باشوور پەکەکێ رادەستی ترکان کر و ل سەر ڤێدا ژی بەحسا سووپەرمان بوونا خوە دکەن. تە کاڤلێ مالا خوە ژدەست دایە، ھێ تو بەحسا چ دکەی.

ھەپەگێ ھێ ژی ناسنامەیا نێزی 100 گەریلایێن د سالا 2017ێ دا ژیانا خوە ژ دەست دایی ئاشکەرا نەکرییە. د سالا 2019ێ دا، دۆرا 90 ناسنامە ھەنە کو ھێ ئاشکەرا نەکرنە. ئەم دزانین کو ب دەھان رێڤەبەرێن ھەپەگێ و پەکەکێ ژیانا خوە ژدەست دانە لێ ناھێنە راگەهاندن. تەنێ ئیسال ناڤێن نێزیکی 50 کەسێن کو د سالا 2020ێ دا ژیانا خوە ژ دەست دانە ھاتنە ئاشکەراکرن. ناڤێ ڤان کەسان بۆچی دو سالان ڤەشارتی مان. ھەروەھا دهێتە زانین کو ھەتا نھا پەکەکێ ناڤێ 500 کەسێن ژ باکورێ کوردستانێ ژییانا خوە ژدەست دایی ئاشکەرا نەکرنە. لێ قەرەیلان قالا ڤان راستییان ناکەت.

بەرپرسیارێ ڤێ تێکچوون و ھەلوەشینێ قەرەیلانە. ب راستی ژی ژ سالا 2014ێ و هێرڤە وەکە فەرماندارێ بریارگەھا ناڤەندیا ھەپەگێ ب خوە بەرپرسیارێ ڤێ یەکێ یە. ژ بەر ڤێ، پێویستە ئەو بەری ھەر تشتی و هەر کەسی ڤێ پراکتیکێ راڤە بکەت.

ھەمان دەم قەرەیلان بەرپرسێ ھێزێن یەپەگێ و ھەسەدێ یە ژی.

د سیستەما پەکەکێ دا ھەموو پێکھاتە گرێدایی ناڤەندێ نە. چ ھەرێم ب سەرێ خوە نکاریت چ بریارەکێ بدەت. ناڤەندا پاراستنا گەل بەرپرسێ ھەموو ھێزێن لەشکەری یێن پەکەکێ یە.

ل رۆژھلاتێ کوردستانێ HRK، ل رۆژئاڤا YPG و HSD، ل ترکیێ YPS ل باشوور ژی پێکھاتەیا ملیسێن حەشدا شەعبی یەبەشە د بن فەرماندارییا قەرەیلان دا نە. ھەموو ئەرکێن فەرمانداریێ، پەروەردەھی، جەبلخانە و پێدڤیێن لۆژیستیک ژی قەرەیلان برێڤە دبەت. میناک ئەکادمیا مەعسووم کۆرکماز یا ھەپەگێ، فەرمانداران ژ بۆ یەبەشێ ژی دییار دکەت. ئانکو پەکەکە کادرەکێ خوە فرێکەتە کوڤە جل و بەرگێن وان دکەتە بەر. نها ل شنگالێ جل و بەرگێن حەشدا شەعبی ل خوە دکەن. فەرماندارێ یەبەشێ ژی ب فەرمانا قەرەیلان دهێتە ھلبژارتن.

 دڤێت ژ قەرایلان بهێتە پرسین: “چما تو ئالا و ئارما دژمنێ کوردان یا حەشدا شەعبی ل جل و بەرگێن ھێزێن کوردی ڤە دزەلقینی؟

وەکە میناک یەکینەیا قەرایلان یا ئاساییشێ ل شنگالێ د بن ئالایێ ئیراقێ و ب ئارمێ حەشدا شەعبی کۆنترۆلا رێک و ھاتنووچوونا دکەت. چما غرورا هەوە قەبوول دکەت کو جل و بەرگێن حەشدا شەعبی بکەنە بەر خوە، لێ غرورا هەوە قەبوولناکەت کو ھوون جل و بەرگێن پێشمەرگە و ئالایێ کوردستانێ ل شنگالێ بلند بکەن؟ وەکە میناک، چما یەکینەیا هەوە یا کۆنترۆلکرنا رێیان ل قەندیلێ د بن ئالایێ کوردستانێ دا کۆنترۆلا رێکێ ناکەت؟ دڤێت قەرەیلان دەستپێکێ بەرسڤا ڤێ پرسیارێ بدەت.

قەرەیلان ژ سازیا کو تەعلیماتان ددەتە یەپەگێ و ھەسەدێ ژی بەرپسیارە. قەرەیلان ب خوە بەرپرسێ ڤەکشینا ھێزێن یەپەگێ یا ب دزیکیڤە یا ل عەفرینێ یە. ھەر وەھا قەرەیلان گەف ل ترکان دکرن و د گۆت “ئەم دێ عەفرینێ ژ بۆ ئارتێشا ترک کەینە گۆرستان، ئەو ل سەر لاشێ مەدا ژی دەرباس ببن ئەم دیسا ژی عەفرینێ بەرنادەین” لێ مەدحێن قەرەیلان تێرا پاراستنا عەفرینێ نەکر و عەفرین رادەستی دەولەتا ترک ھاتە کرن.

گەلۆ قەرەیلان کی دەرا باشوور رزگار کرییە

قەرەیلان ب دفن بلندی دبێژیت: “مەسعوود بارزانی و مەسروور بارزانی ب  تایبەت ژ بۆ من پەیام شاندن،”  ب ڤی ئاوایی دخواست ئیسپات بکەت کو ئەو کوردپەروەرە. لێ قەرەیلان دکاریت تشتێن دی یێن ل باشوور ئەنجامدایی ژی ببێژیت. میناک دڤێت گۆتبا کا وی چاوا ب ئاوایەکێ بێ ویژدانی فەرمانا کوشتنا رێڤەبەرێ ئاساییشا گشتی یا دەریێ سینۆریێ سەر زێرێ غازی سالح ئالیخان دایە. چما ل باکورێ کوردستانێ یەک رێڤەبەرێ میتێ ناهێتە کوشتن، لێ ل ھەولێرا پایتەخت یەکینەیا ئیستیخباراتا ھێزێن تایبەت یا گرێدایی قەرەیلان کریارێن کووشتنێ دکەن؟ واتە قەرەیلان باکور ژ دژمنی پاقشکرییە ڤێجا دوورا یێن باشوورە؟ چما نە ل ترکیێ، چما ل باشوور؟ دڤێت قەرەیلان دەستپێێ ڤێ یەکێ ببێژیت. چما رێیێن پێشمەرگە تێنە تێنتی کرن؟ دڤێت قەرەیلان ڤێ یەکێ ببێژیت. قەرەیلان جێبەجێکار و رێڤەبەرێ پرۆژەیا پەکەکێ یا شەرێ لەشکەری ل سەر باشوورێ کوردستانێ یە.

قەرەیلان دبێژیت “مە د سالا 2014ێ دا هاریکاریا پەدەکێ کر”لێ رستەیا خوە بەردەوام ناکەت. بەردەوامیا وێ ھەڤۆکێ ژی ئەڤیە: “پەدەکێ و حکوومەتا باشوور ژی دەھان جارا ژ مە زێدەتر قەنجی کرنە. لێ پاشێ مە ئەو تاسا کو خوارن تێدا دخوار، پیس کر.” راستییا کو قەرەیلان نەگۆتی ئەڤەیە.

قەرەیلان ب سالان ھەر دەم د ناڤا پەکەکێ دا وەکە “زەلامێ مەعقوول” رۆل گێرایە، گەل و سیاسەتمەدارێن باشوورێ کوردستانێ ژی قیمەتەکا تایبەت ددەنە وی. دبێژن د ناڤا پەکەکێ دا یەکێ ھەری باش و کوردپەروەر قەرەیلانە. لێ قەرەیلان قیمەتا ڤێ ستاتویا تایبەتا کو ژێ را ھاتیە دایین نزانیت. قەرەیلان بوو هۆستایێ شەرێ لەشکەری یێ پەکەکێ یێ ل دژی حکوومەتا ھەرێمێ و پێشمەرگێ کوردستانێ. وی ئەو گرنگیپێدانا ژ بۆ وی دھاتە نیشاندان بنپێکر.

ب راستی ژی ب درەوێن بەسیت و سیاسەتا گوندیانە راستییا خوە ئاشکەرا کر. میناک قەرەیلان د ھەڤپەیڤینا خوە دا دیار کر “د سالێن دەستپێکێ یێن پەیەدێ دا کێ چەک دانە رۆژئاڤا”. گۆت، “ژ پەدەکێ خواستن لێ پەدەکێ نەدان. لێ قەرەیلان ژ ھەر کەسی چێتر دزانیت کو “گەر پەدەکە و ب تایبەتی سەرۆکێ ھەرێمێ یێ وی دەمی مەسعوود بارزانی پشتگری لێ نەکربا، د سالا 2012ێ دا سەرێکانیێ کەتبوو دەستێ چەتەیێن ئەل نووسرە. وی دەمی ھەتا نانێ شەرڤانان ژی ژ باشوورێ کوردستانێ دچوو. لێ پەکەکە ب نانکۆری و بێوەفایی نێزیکی ڤان هاریکاریان بوو و بەرەڤاژی ڤێ یەکێ پرۆپاگاندایا رەش ل دژی رێڤەبەرییا باشوور کر. پەکەکە بزاڤەکا بێوەفا و بێبەختە.

گەر تەڤگەرەکا سیاسی ب ڤی رەنگی مەسلەحچی و چاڤنەبار بیت دێ گەلەک مەترسیدار بیت. ھەمان بزاڤ هەگەر نانکۆر و بێوەفا بیت ژی دێ گەلەک مەترسیدار بیت. گەر ھەمان تەڤگەر کۆرە بیت و ژ بۆ درەوان یا ڤەکری بیت، ئەە ب وێ رامانێ دهێت کو کۆمەکا چاتا یە و ئەو نە تەڤگەرەکا سیاسییە.

ھەرچەندە قەرەیلان ب چەندین ووردەکاریێن مەدیایی ھەول دا دیرۆکێ ژ نوو ڤە بنڤیسیت ژی، ئەم باش دزانین کو ھەولدانا قەرەیلان ژ بۆ وێ یەکێ بوو کو ڤەشێریت پەکەکە بەشەک ژ ھەڤپەیمانیا دژ-کوردانە. لێ راستی نە ووسایە وەکە کو قەرەیلان ڤەدگێریت. تشتێ کو قەرەیلان نەگۆتی و دخوازیت بڤەشێریت ئەم دێ ب بەرداوامی بێژین.