سمكۆ عه‌بدولعه‌زیز
گەلەکێ کو زێده‌تر ژ سەدەیەکێ بوو پاراستنا ناسنامە و مافێن خو خەبات کربیت ماف هەیە پرسیار بكه‌ت: د دوماهییا ڤێ ڕێکا درێژ دا، ئه‌م دێ وەک گەلەکێ خودان ماف بهێینە ناسین، یان بتنێ وەک وه‌لاتیێن تاک تاک؟.
ئەڤ پرسیارە د گفتوگۆیێن ل سەر «ئه‌نته‌گراسیۆنا ده‌مۆكراتیك» دا گرنگییەکا تایبەت هه‌یه.
ئەگەر مەبەست ژ ئه‌نته‌گراسیۆنێ ژیانەکا ئازاد و یەکسان بیت، ل وى ده‌مى ده‌رفه‌ت دێ بوو ئاشتیێ ڤه‌بیت.
لێ ئەگەر کورد د ناڤ سیستەما دەولەتێ دا جهه‌كی بگرن، بێی کو هەبوونا وان یا نەتەوەیی و مافێن وان بهێنە نیاسین و پاراستن، ل وى ده‌مى دێ دوزا نه‌ته‌وه‌یى به‌ره‌ف ئالۆزیێ چیت.
مرۆڤ بتنێ ب نان و ئاساییشێ ناژیت، به‌لكو ب زمان، بیرەوەری و پەیوەندییا خو یا ب گەل و جڤاکی ڤە به‌رده‌وامیێ دده‌ته خۆ.
زارۆکەکێ کورد ئەگەر نەشێت د خواندنگەهێ دا ب زمانێ دایکا خۆ بخوینیت، ئەو بتنێ ژ زمانەکی ناهێتە دوورئێخستن، به‌لكو دەرگەهەک ژ دەرگەهێن پەیوەندییا وی ب کولتوور و مێژوویا وی ڤە ژی ل سەر وی دهێنه گرتن.
وه‌لاتیبوون گرنگە، چونکی ئەرکێ دەولەتێ پاراستنا مافێن هەر تاکەکه‌سی یە. لێ ئەگەر مافێن زمانی، کولتووری و نەتەوەیی نەهێنە نیاسین، یەکسانییا ل سەر کاغەزی نه‌شێیت ب تەمامی ببیته یەکسانی د ژیانێ دا.
کوردێن ترکیایێ د خەباتا خو دا بها و قوربانییێن مەزن داینە. نەتەوەیەکا وه‌سا ماف هەیە بزانیت د پڕۆسەیا ئاشتیێ دا دێ چ ب دەستڤه ئینیت:
ئه‌رێ زمانێ وى دێ د خواندنگەهـ و دامەزراوەیان دا جهـ گریت؟
ئه‌رێ ناسنامەیا وى دێ ب رێكا دەستوورى هێتە پاراستن؟
ئه‌رێ دێ دشێت ب ئیرادەیا خۆ د بریارێن پەیوەندیدار ب ژیانا وی دا بەشدار بیت؟
راوه‌ستیانا ده‌نگێ چەکان دەستپێکەکا گرنگە، چونکی ژیانا هەر مروڤه‌كێ یا بنرخە. لێ ئاشتییا پایەدار پێدڤی ب دادپەروەری و دەستەبەرییێن یاسایی هەیە.
د شیان دا یه ده‌نگێ چه‌كان بهێته راوه‌ستاندن، لێ هندى پرسا مافى نه‌هێته چاره‌سه‌ر كرن دێ ئارێشه هه‌ر هه‌بیت.
ئەڤڕۆ هێشتا سنۆر و ئەنجامێن «ئه‌نته‌گراسیۆنا ده‌مۆكراتیك» ب تەمامی د دیار نینن. ژبەر هندێ، پێدڤی نینه حوکمێ دوماهییا پێشوەخت بهێتە دان وبتنێ به‌لین بو مافان بێی كو هاتبیته بجهئینان جهێ باوه‌ریێ بگریت. واته دڤێت گومان به‌رى پشتراستكرنێ جهێ خو وه‌ربگریت.
نرخی هەر چارەسەرییەکێ دێ ب ڤێ پرسیارێ هێتە هه‌لسه‌نگاندن: ئایا کورد دێ دشێن وەک گەلەکێ ئازاد، ب زمان و ناسنامە و ئیرادەیا خۆ، د ژیانا سیاسی و جڤاکی دا بەشدار بن؟
