ب نه‌بوونا ده‌ستهه‌لاتێ پاشەرۆژا نه‌ته‌وه‌یه‌كێ بێی وێ دهێته‌ دارشتن

ب نه‌بوونا ده‌ستهه‌لاتێ پاشەرۆژا نه‌ته‌وه‌یه‌كێ بێی وێ دهێته‌ دارشتن

سمکۆ عەبدولعەزیز

د دیروكێدا ب رێكا بكارئینانا هێزا سوپاى ئاخ دهاتنه‌ دگیركرن و سنوور دگوهرین و ئالایێ وێ ئاخێ دئیناندنه‌ خارێ .

لێ دڤان سالان دا شێوازه‌كێ نوی یێ ده‌ستهه‌لاتێ په‌یدابوویه‌، ئه‌وژى ئاخ ناهێته‌ داگیركرن به‌لكو رێكێن بازرگانى ژ وێ ئاخێ دویر دئێخن و بریارێن ئابوورى بێى خودانێن ئاخی ده‌ردئێخن و ئه‌و پاشەرۆژەکێ بو وێ ئاخێ ددانن.

ئه‌ڤ جوره‌ سیاسیه‌تە مروڤ دشێت ب ناڤێ نه‌بوونا ده‌ستهه‌لاتێ بناڤ بكه‌ت، ئه‌ڤ ئیدیه‌مه‌ واتایا وێ ئه‌وه‌ كو ده‌ستهه‌لاته‌ك نه‌ ب رێكا داگیركرنا ئاخێ به‌لكو دویر ئێخستنا خودانێ ئاخێ ژ ناڤه‌ندێن بریارێ ژبۆ کارتێکرن لسه‌ر پاشەرۆژا وێ ئاخێ و ملله‌تێن لسه‌ر وێ ئاخێ دژین دكه‌ت.

د ڤێره‌دا فەرە پرسیار بكه‌ین كو ئه‌رێ ده‌ستهه‌لاتێ ب تنێ شیانێن فه‌رماندانێ هه‌نه‌ یان شیانێن دیاركرنا مافێ به‌شداریێ ژى هه‌نه‌؟

بۆ به‌رسڤا ڤێ پرسیارێ، بیرمه‌ندێن سیاسی مینا ( پێتر باخراخ ، موروتون باراتاز) جه‌خت لسه‌ر روویه‌كێ نه‌دیار یێ ده‌ستهه‌لاتێ دكه‌ن و دبیژن: هێز ب تنێ د بریارێن هاتینه‌ دان دا ناهێته‌ دیتن، به‌لكو د وان لایەنان ژى دا دیار دبیت كو رێك نەهاتبیته‌ دان كو بچنه‌ دناڤ دانوستاندنادا .

واته‌ ملله‌ته‌ك ژ مێزا بریاردانێدا بهێته‌ دویرئێخستن دشیاندایه‌ كو هه‌ست پی نه‌كه‌ت كو پاشەرۆژا وێ بێی وێ هاتیه‌ دیار كرن ؟؟

ئه‌ڤ نه‌هستكرنه‌ یا لده‌ف به‌شه‌كێ سیاسیێن كوردستانێ ب گشتى و هه‌رێما كوردستانا ئیراقێ ب تایبه‌تى په‌یدا دبیت، ئه‌ڤه‌ژى مه‌زنترین مه‌ترسیه‌ لسه‌ر هه‌رێما كوردستانا ئیراقێ .

ئه‌ڤروو ده‌وله‌تا ئیراقێ یا هه‌ولا بجهئانینا ڤێ سیاسه‌تێ ددەت، ب نه‌خشه‌رێیه‌كێ كو رێكێن نوى بۆ وزه‌ى و بازرگانیێ ل ئیراقێ دروست بكه‌ت و هه‌رێما كوردستانێ یا كاریگه‌ر نه‌بیت د وێ نه‌خشه‌رێیێ دا، لێ نه‌یا ساخلمه‌ ژى كو هه‌ر بریاره‌كا ئیراق بده‌ت، هه‌رێما كوردستانێ ب پیلان ببینیت، چونكى ( جوگرافییا، خه‌رجى، ئاسایش، به‌رژوه‌ندیێن ئابوورى) گه‌له‌ك جاران دبنه‌ پالده‌رێن بریاردانێ.

لجهێ كو ئه‌م ڤێ نه‌خشه‌رێیێ ب پیلان ببینین، دا پسیار بكه‌ین: ئه‌رێ هه‌رێما كوردستانێ شیانێن خۆ بهێزكرنێ په‌یداكرینه‌، تاكو ببنه‌ رێگر كو چ لایه‌نه‌ك نه‌شیت ل جهێ وێ بریاریێ بده‌ت؟

هه‌رێما كوردستانێ ئه‌ڤروو ژ ئه‌نجامێ نه‌یه‌كگرتنا گۆتارا سیاسی، بوویه‌ جهێ داخازكرنا پێگه‌هی نه‌ك دروستكرنا پێگه‌هی،  جوداهیه‌ك مه‌زن هه‌یه‌ لسه‌ر داخوازى و دروستكرنێ دا.

راسته‌ ملله‌تێ كورد دیرۆكه‌كا پرى قوربانى هه‌یه‌، لێ ئه‌و قوربانى ب تنێ پاشەرۆژەکا باش مسوگه‌ر ناكه‌ت، پێدڤیه‌ ئه‌و قوربانى بهێنه‌ گوهرین بۆ زانست و دامه‌زراوه‌ و ئابوور و شیانێن بریاردانێ.

ئه‌ز دبینم كو سیاسه‌تا ئه‌ڤروو یا ریبه‌رێ كوردا (مسعوود بارزانى) یا وان گوهرینا دكه‌ت .

ئه‌م نه‌شێین بێژین كو ئه‌ڤ سیاسه‌تا ریبه‌رێ كوردان پەیرەو دکەت، ب تنێ دێ پاشەرۆژا هه‌رێما كوردستانێ مسورگه‌ر كه‌ت، به‌لكو دشێم بێژم كو سیاسه‌تا وى هێزا كاریگه‌ر یا هه‌ره‌مه‌زنه‌ ژ بۆ مسوگه‌ركرنا پاشەرۆژا ڤى ولاتى به‌ره‌ف مافێن ره‌وایێن خورستی، ئه‌و ژى كورستانه‌كا ئازاده.