رێخستنەک ب ناڤێ کەنەکێ، ئانکو کۆنگرەیا نەتەوەیی یا کوردستانێ ھەیە. ڤێ رێخستنێ، د خزیرانا 2026ێ دە کۆنگرەیەک ل دار خست و بانگ ل کوردان کر کو “یەکیتیا دەمۆکراتیک” ئاڤا بکن. ھەروھا بریار دا کو نامەیەکێ ژ بۆ نەتەوەیێن یەکبوویی بنڤیسە و تێدا داخواز بکە کو کورد وەکی “دەولەتەکا چاڤدێر یا نە-ئەندام” بهێنە ناسکرن.
مەسەلەیا نڤیساندنا نامەیەکێ ژ بۆ نەتەوەیێن یەکبوویی ل سەر ناڤێ کوردان، د مەدیایێ دە بوو مژارەکا پر گەرم و ب کەلەجان. کەنەکێ ژی ب سایا ڤێ مژارێ وێنەیێ خوە نوو کر. لێبەلێ، د ژیان و سیاسەتێ دە راستیەکا وەھا ھەیە: “کریارێن مرۆڤی خودیکا مرۆڤینە، نە ئاخفتن.” ئەم ل کریارێن کەنەکێ دنێرین، نە ل گۆتنێن وێ.
کەنەکە د سالا 1999ێ دە ژ لایێ پەکەکێ ڤە ھاتە دامەزراندن. ئەو هێژ ژی پێکھاتەیەکا وەھایە کو ب سەرکردایەتییا ئەورۆپایێ یا پەکەکێ ڤە گرێداییە. ئەڤ رێخستنە ژ دوور ڤە وەکی رێخستنەکا سەربخوە کو ژ لایێ سڤیلان ڤە دهێتە برێڤەبرن دهێتە دیتن؛ لێبەلێ د راستیێ دە، ئەو ژ لایێ سەرکردەیێن پەکەکێ یێن وەکی نیلووفەر کۆچ، رەمزی قارتال و زوبەیر ئایدار ڤە دهێتە برێڤەبرن. ب کورتاسی: کەنەکە = پەکەکە.
پەکەکە و رێبەرێ وێ عەبدوللاھ ئۆجالان، کوردان وەکی نەتەوەیەکێ پێناسە ناکن. ھەروھا ئاپۆ و پەکەکە دبێژن کو کورد نە پێدڤی دەولەتەکێ نە؛ ھەتا ئەو کەسێن کو ژ بۆ کوردان دەولەتێ دخوازن ژی وەکی “پاشڤەروو، نژادپەرەست و زیانبەخشێن کوردان” ب ناڤ دکن.
ما ھەتا نھا یەک ژ رێبەرێن ناڤدارێن کەنەکێ دەرکەتیە و گۆتیە: “ئەم تەڤلی نێرینێن پەکەکێ و ئۆجالان نابین. کورد نەتەوەیەکن و ئەو ژی وەکی ھەر مللەتەکی پێدڤی دەولەتێ نە”؟ نەخێر، نەگۆتنە. گەلۆ ما رێڤەبەرێن کەنەکێ قەت گۆتیە: “بلا کورد چارەنووسا خوە دیار بکن، بلا ئەو دەولەتێن کو کوردان د بن دەستھلاتداریا داگیرکەریێ دە دھێلن، کوردان وەکی نەتەوە ناس بکن”؟ نەخێر. گەلۆ ما کەنەکێ تەنێ جارەکێ بت ژی قەت گۆتیە: “بلا سینۆرێن وان وەلاتێن کو کورد لێ دژین – مینا ئیران، ئیراق، سووریێ و ترکییێ – بێنە گوھەرتن”؟ نەخێر.
ژ بەر ڤێ یەکێ، گەلۆ چ چێبوو کو کەنەکێ د سالا 2026ێ دە ژ نیشکەکێ ڤە داخواز کر کو “نەتەوەیێن یەکبوویی کوردان وەکی دەولەتەکا نە-نەتەوەیی ناس بکە و وان وەکی ئەندامێ چاڤدێر قەبوول بکە”؟
ژ بەر کو پەکەکە و پێکھاتەیا وێ، پێویستی ب ھەلمەتەکا نوویا پرۆپاگاندایێ ل سەر بنگەھا ناسنامەیا کوردی دیتن. ناڤوودەنگێ ئۆجالان ب بانگاوازیا وی یا د شوباتا 2025ێ دە و ب بوویەرێن پشتی وێ گەلەک زەرەر دیت. خوە جەماوەرێ پەکەکێ ب خوە ژی د ناڤا خوە دە ب دزی دبێژە: “ئاپۆ کورد فرۆتن.” ئۆجالان، پەکەکە و دەولەتا ترک ھەموو کارڤەدانا رایا گشتی دبینن و ژ وێ دترسن. ژ بەر کو ھەکە کورد ژ خەتا ئۆجالان دەرکەڤن، ئەو دێ ھەلوەستەکا نەتەوەپەرەست نیشان بدن. ژ بۆ کۆنترۆلکرنا کوردان، پێدڤییا ئۆجالان ب نێزیکاتیەکا وەھا ھەبوو کو پیچەکێ بێھنا کوردایەتیێ ژێ بهێت، داکو بکاربە کارڤەدانێن کوردان بدەتە سەکناندن.
کۆنگرەیا کەنەکێ یا خزیرانێ، کو ب مۆتیڤاسیۆنێن “خواستنا ئەنجامدانا کارەکی” ل سەر بنگەھا کوردستانێ ھات لدارخستن، تام ئەو کۆنگرەیە کو دخوازە کارڤەدانێن ل سەر پەکەکێ و ئۆجالان سڤک بکە. نامەیا ژ بۆ نەتەوەیێن یەکبوویی خیتابی ھەستێن کوردان دکەت، لێ ئەو تەنێ ژ بۆ سەرەراستکرنا وێنەیێ وانە. ئانکو کورد و کوردستان ژ بۆ پەکەکێ و پێکھاتەیێن وێ تەنێ مژارەکا ساختەکاریێ نە.
ئەگەر کەنەکە راستگۆ و جدی با، دا دەستپێکێ ژ ترکیێ، ئیراق، ئیران و سوورییێ داخواز کەت کو کورد وەکی جڤاکەکا خوەدی مافێ دەولەتبوونێ بهێتە ناسکرن، نە ژ نەتەوەیێن یەکبوویی. خوە د نامەیا خوە یا ژ بۆ نەتەوەیێن یەکبوویی دە ژی، کەنەکێ نەگۆت: “کورد نەتەوەیەکن، مافێ وان یێ سەروەری و خوەرێڤەبەریێ ھەیە.” کەنەکێ کورد وەکی کۆمەکا ئەتنیکی پێناسە کر.
دڤێت کەنەکە دەستپێکێ بێژیتە پەکەکێ کو کورد نەتەوەیەکن و مافێ وان یێ دەولەتبوونێ ھەیە. رێخستنا کو کەنەکە ب خوە ڤە گرێداییە، ئینکارا نەتەوەبوونا کوردان دکەت؛ بلا دەستپێکێ داخوازێ ژ رێخستنا خوە بکەت، پاشێ دەست ب “شۆیێن” پرۆپاگاندایێ بکەت. یێن کو کوردان وەکی نەتەوە پێناسە نەکن، نکارن قالا مافێن کوردان ژی بکن.